De site voor sauna-zelfbouwers en sauna-liefhebbers

Totaal: € 0,00

Sauna techniek

sawo_mini.jpg

De sauna-oven met eventueel bijhorende besturing vormt het hart van uw saunacabine.

Er wordt in onze streken, meer dan in Finland, veel aandacht besteed aan het uiterlijk van de saunacabine. De warmtebron wordt er achteraf bij gekozen want de cabine moet immers op de juiste temperatuur worden gebracht. Belangrijkste criterium daarbij is het kiezen van het juiste vermogen.

De Finnen daarentegen besteden juist zeer veel aandacht aan de keuze van een goede oven. Naast het vermogen is de grote van de steenmassa (meer is beter) een belangrijk criterium. Ook een subjectief iets als het type Löyly (stoom) dat een oven voortbrengt is een belangrijk onderwerp bij het uitzoeken van de ideale warmtebron.

Een onregelmatig warmtebeeld is het gevolg van een (te) krap bemeten oven met een kleine steenmassa. Met een (te) kleine oven duurt het opwarmen van de cabine erg lang. Elke keer als de deur open gaat daalt te temperatuur en begint het oventje weer te stoken. En als er flink wordt opgegoten koelt de steenmassa zover af dat er geen goede Löyly meer wordt geproduceerd.
Het is niet voor niets dat saunacabines waar opgietsessies worden gehouden zijn uitgerust met grote ovens voorzien van honderden kilo's aan stenen. De saunameester moet er emmers vol water en ijs bovenop kunnen gooien zonder dat de oven veel afkoelt.

Soorten

Een saunaoven (ook wel saunakachel of saunastoof, de termen worden door elkaar gebruikt) bestaat altijd uit een met stenen gevulde korf in combinatie met een warmtebron die de steenmassa verhit. Op de hete stenen kan naar behoefte water worden opgegoten om zo het klimaat binnen de cabine te beïnvloeden. Ook zijn er allerlei soorten vormstenen die in de steenmassa geplaatst kunnen worden en die meestal tot doel hebben een beperkte hoeveeheid water te bufferen om zo de verdamping van opgietwater te verlengen.

Er zijn grosso modo 3 soorten warmtebronnen beschikbaar voor het verwarmen van de saunacabine; elektrische ovenshoutgestookte ovens en gasgestookte ovens. Gasgestookte ovens komen in privé sauna's niet veel voor en zijn vooral handig in situaties waarin er niet voldoende elektriciteit voorhanden is en een houtgestookte oven geen oplossing biedt.

Cabines verwarmd met elektrische warmteplaten (warmtecabine) of infrarood stralers (infraroodcabine) hebben elk hun eigen kwaliteiten maar zijn geen saunacabines. Wel zien we steeds meer dat sauna's worden gecombineerd met infrarood. Daarbij worden er bijvoorbeeld in het plafond boven de ligbank of in de hoek van de cabine IR-straler(s) geplaatst. Deze worden dan apart van de sauna gebruikt of zelfs tijdens het saunabad voor een extra, rechtstreeks op het lichaam gerichte, warmteboost.

Vermogen van de oven

Het vermogen van de oven is afhankelijk van de afmetingen en de isolatie van de saunacabine. Een sauna met grote glasvlakken vraagt aanzienlijk meer vermogen van een sauna met de zelfde afmetingen met veel minder glas.
Het is een foutieve veronderstelling dat een zwaardere oven ook tot een groter elektriciteitsverbruik leidt. Wanneer een cabine eenmaal is opgewarmd ontstaat er een zogenaamd 'stationair regime' waarbij de oven enkel de warmte compenseert die verloren is gegaan.

Bijvoorbeeld: als een 6kW oven elk uur 30 minuten op vol vermogen brand om het warmteverlies te compenseren dan zou een 12kW oven elk uur maar 15 minuten op vol vermogen branden. Na een uur hebben beiden ovens dus 3kWh verbruikt.

Hoe bepaal je het vermogen van de oven?

Voor het bepalen van het benodigde vermogen van de oven ga je als volgt te werk.

  1. Bepaal eerst de inhoud van de saunacabine in kubieke meters. Vermenigvuldig de binnenmaten van de sauna lengte x breedte x hoogte (alle maten in meters).
  2. Verhoog de inhoud met 1 m3 voor elke m2 glasoppervlakte.
  3. Bij volumes boven de 7m3 mag de gevonden inhoudsmaat met 10% worden verlaagd
  4. De op deze wijze bepaalde inhoudsmaat dient als basis voor de keuze van de oven.
  5. Vuistregel: voorzie 1kW vermogen per m3 (inhoud zoals hierboven bepaald) 

Bij de technische gegevens van elk type oven staat aangegeven voor welke saunacabine inhoud ze geschikt zijn.

Je kunt ook gebruik maken van de 'heater selector' van onze ovenleverancier SAWO uit Finland. Je kunt daarmee makkelijk zien welke type oven geschikt is voor een bepaalde saunacabine.

Kies niet onmiddellijk een kleinst mogelijke oven. Extra vermogen verhoogt het comfort en zorgt voor een stabieler temperatuurbeeld.

Voorbeeld:

Uitgangspunt is een cabine met een binnenmaat van 150 x 180 x 210 cm (lengte x breedte x hoogte) welke is voorzien van een glazen deur en een raam van ongeveer 0,5 m².

  • Inhoud: 1,5 m x 1,8 m x 2,1 m = 5,7 m3
  • Glazen deur: 1 m3 bijtellen.
  • Extra raam van 0,5 m2: 0,5 x 1 m3 = 0,5 m3 bijtellen.
  • Het volume voor bepaling van het vermogen komt dus op: 5,7 + 1 + 0,5 = 7,3 m3
  • Boven de 7 m3 met 10% verminderen geeft: 0.9 x 7.3 m3 = 6.6 m3
  • Volgens de vuistregel 1kW/m3 voorzien geeft een vermogen van 6.6 kW
  • Als ik nu bijvoorbeeld bij de Sawo Scandia SCA-NS oven kijk in de winkel zie ik:
    ° Vermogen 4,5 kW (voor ruimtes tussen 3 en 6 m³).
    ° Vermogen 6,0 kW (voor ruimtes tussen 5 en 8 m³).
    ° Vermogen 8,0 kW (voor ruimtes tussen 7 en 13 m³)
    ° Vermogen 9,0 kW (voor ruimtes tussen 8 en 14 m³).
  • Zowel mijn de eigen benadering als de gegevens bij de ovens van Sawo wijzen de ovens van 6,0 (of 8,0 kW) aan als meest geschikt.

Neem bij twijfel over het toe te passen vermogen contact met ons op voor advies.

Andere techniek

Er komt steeds meer techniek beschikbaar om ook de andere zintuigen tijdens het saunabad te verwennen.

Muziek en licht zijn krachtige middelen om een bijzondere sfeer te scheppen. Let er wel op dat de techniek is aangepast aan het bijzondere klimaat in de sauna.
Goede kleurentherapie genereert krachtige, stabiele en intense kleuren en maakt vloeiende kleurovergangen. 
Saunaspeakers geven een heldere volle klank die ook bij hoge temperatuur onvervormd wordt weergegeven.

Nieuw is de zoutverneveltechniek met positieve effecten voor zowel de luchtwegen als de huid.

Via de volgende linkjes vind je meer info over:

° elektrische ovens
° houtgestookte ovens
° infrarood techniek